1/5

Heinrich Heine, Heinrich Heine, Heinrich Heine,  Heinrich Heine,  Heinrich Heine, Heinrich Heine,  Heinrich Heine,

Lurleia [Ne scias mi, kio okazis] The Lo- relei Die Lo- relei Lorelej’ The Lo- relei Lorelej

tradukita de N. N. 01 tradukita de Paul Gottfried Christaller tradukita de L. W. Garnham  tradukita de Leopold Elb tradukita de Mark Twain tradukita de Ludwig Lazarus Zamenhof

El la “Li- bro de la kantoj”, parto “La Reveno”.

Tiu traduko estas poste iom modifita de aliuloj, ne estas la origina tradukversio de Leopold Elb.

An ancient legend of the Rhine

Ignoro, quid id sibi velit,

Tristissimus cur sim,

Antiqui aevi fabellam

Cur saepe volverim.

Ne scias mi, kio okazis

al mia tristema kor’:

Antikva legendo min kaptis,

ne cedas el mia memor’.

I do not know what it signifies.

That I am so sorrowful?

A fable of old Times so terrifies,

Leaves my heart so thoughtful.

Ich weiß nicht, was soll es bedeuten,

daß ich so traurig bin;

ein Märchen aus alten Zeiten,

das kommt mir nicht aus dem Sinn.

Ne scias mi, kial mi estas Malgaja

en la kor’. Antikva fabelo restas Por ĉiam en mia memor’.

I cannot divine what it meaneth, This haunting nameless pain: A tale of the bygone ages Keeps brooding through my brain:

Ne scias mi, kial subita malgaj’ en la koro naskiĝis; el tempo jam enterigita legendo al mi reviviĝis.

…  …  …  …  …  …  …

2/5

Vesperascit et frigescit,

Et Rhenus leniter it,

Cacumen montis lucescit,

Dum Phoebus occidit.

La Rejno fluadas trankvile murmuras kiel mister’, la supron ŝtonegan orumas sunbriloj de la vesper’.

The air is cool and it darkens, And calmly flows the Rhine; The summit of the mountain hearkens In evening sunshine line.

Die Luft ist kühl und es dunkelt, und ruhig fließt der Rhein; der Gipfel des Berges funkelt im Abendsonnenschein.

Vespero jam ekmalheliĝas, Fluadas la Rejn’ en trankvil’, La supro de l’ monto lumiĝas En vespersuna bril’.

The faint air cools in the gloaming, And peaceful flows the Rhine, The thirsty summits are drinking The sunset’s flooding wine; Jam malvarmetiĝas l’ aero, la Rejno mallaŭte babilas, per oro de l’sun’ en vespero la supro de l’ monto rebrilas.

Sedet in summo montis

Virgo pulcherrima,

Auro nitet gemma frontis,

Se pectit auricoma.

Plej bela virgino jen sidas mirinda

sur la montet’ kaj ŝia oraĵo radias,

4

ŝi logas kiel magnet’.

The most beautiful Maiden entrances Above wonderfully there, Her beautiful golden attire glances, She combs her golden hair.

Die schönste Jungfrau sitzet dort oben wunderbar, ihr goldnes Geschmeide blitzet, sie kämmt ihr goldenes Haar.

Belega knabino jen tronas Kun ora juvelar’, La belan vizaĝon kronas Mirinde la ora harar’.

The loveliest maiden is sitting

Highthroned in yon blue air, Her golden jewels are shining, She combs her golden hair; Plej belan knabinon mi vidas: en ora ornamo brilante, sur supro de l’ monto ŝi sidas, la harojn mistere kombante.

…  …  …  …  …  …  …

4En la sube menciita kajero, el kiu mi, Manfred Retzlaff, kopiis tiun ĉi esperantigon, la linio tekstas: “kaj sia oraĵo radias”, kun “sia” anstataŭ “ŝia”’. Tio ŝajne estas aŭ pres-eraro aŭ gramatika eraro de la tradukinto.

3/5

Aureolo pectine pectit,

Carmen canens procul,

Mirandum id habet modum

Nec non virilem simul.

Ŝi kombas la oran hararon abundan

per ora kombil’, kantante misteran lidon, ^{5} ravantan kiel sunbril’.

With golden comb so lustrous, And thereby a song sings, It has a tone so wondrous, That powerful melody rings.

Sie kämmt es mit goldenem Kamme, und singt ein Lied dabei; das hat eine wundersame,

gewaltige Melodei.

Ŝi uzas kombilon el oro Kaj dume kantas ŝi. Mirige tuŝas al koro Sorĉiga la melodi’.

She combs with comb that is golden, And sings a weird refrain That steeps in a deadly enchantment The listener’s ravished brain:

La oran kombilon ŝi movas kaj kantas tra l’ pura aero, kaj forto mirinda sin trovas en tiu ĉi kant’ de l’vespero.

In cymba navitam mille

Angores feri tenent,

Non videt scopulos ille,

Ocli non si sursum vident.

Ŝipisto en sia ŝipeto kaptiĝas per stranga dolor’, la rifon li tute ignoras. atentas

nur ŝin kun fervor’.

The shipper in the little ship It effects with woe sad might; He does not see the rocky slip, He only regards dreaded height.

Den Schiffer im kleinen Schiffe

ergreift es mit wildem Weh; er schaut nicht die Felsenriffe, er schaut nur hinauf in die Höh.

Kaj sopiregon eksentas Ŝipisto dum sia vetur’;

Rifaron li ne priatentas, Al monto rigardas li nur.

The doomed in his drifting shallop, Is tranced with the sad sweet tone, He sees not the yawing breakers, He sees but the maid alone:

Ŝipet’ iras sur la rivero, ŝipisto ektremis de l’ kanto, kaj blinda por ĉiu danĝero

rigardas li al la kantanto.

…  …  …  …  …  …  …

5En la origina versio troviĝas tie ĉi la vorto “liedon”, kio estas aŭ pres-eraro aŭ neologismo inventita de la tradukinto Paul Christaller.

4/5

Opinor undas devorare

Nautam cum navicula,

Effecit solo canendo

Lurleia id dea.

Mi kredas: la ondoj englutas

6

ŝipiston, ŝipeton je l’ fin’,

kaj kulpa pri tio nur estas

kantado de la virin’.

I believe the turbulent waves

Swallow the last shipper and boat;

She with her singing craves

All to visit her magic moat.

Ich glaube, die Wellen verschlingen

am Ende Schiffer und Kahn;

und das hat mit ihrem Singen

die Lorelei getan.

Mi kredas, ke dronos finfine

Ŝipisto kun sia boat’,

Kaj tion kaŭzis feine

La Loreleja kantad’.

The pitiless billwos engulf him!-

So perish sailor and bark;

And this, with her baleful singing,

Is the Lorelei’s gruesome work.

Ha, baldaŭ ŝipisto la bela

perdiĝis sub l’ akvoturnado;

ĝin Lorelej’ faris kruela,

per sia mirinda kantado.

…  …  …  …  …  …  …

6Mi, Manfred Retzlaff, enmetis la duoblan punkton post la vorto “kredas”. Ĝi mankas en la origina traduko de Paul Christaller.

5/5

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-

17) en la Latinan de N. N. 01.

Arg-2-179 (2010-02-11 14:00:52)

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en Esperanton de Paul Gottfried Christaller (∗1860-08-21 – †1950-12-31).

Arg-2-1116 (2010-09-13 10:03:39)

Mi, Manfred Retzlaff, kopiis tiun ĉi tradukon el la libreto “H. Heine - Libro de Kantoj”, eldonita en 1911 de la “Esperanto-Propaganda Instituto” (Leipzig, Kaiser-Wilhelm-Str.15), 2a eldono. [Sur la frontpaĝo de la kajero estas malsupre indikita ankaŭ: Eldonejo Rothermel, Friedrichswerth (Thüringen) kaj supre: Popola Biblioteko Esperantista n-ro 2.] Die deutsche Urfassung von Heinrich Heine siehe: “Buch der Lieder”, Abscbnitt “Die Heimkehr”. - Informoj pri la tradukinto Paul Christaller troviĝas en la vikipedia retejo http: // de. wikipedia. org/ wiki/ Paul_ Gottfried_ Christaller , kun foto de Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en la Anglan de L. W. Garnham.

Arg-2-14 (2003-10-11 23:04:57)

L.W. Garnham, Bachelor of Arts, LE-GENDS OF THE RHINE; mentioned in: A Tramp Abroad. Vol 1-2. Leibzig: Tauchnitz, 1880 Band I, Mark Twain 1880 Verkinto de tiu ĉi Germana poemo estas Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17), publikigita 1823.

Arg-2-2 (2014-04-23 18:09:02)

Aus dem Werk “Buch der Lieder”, Kapitel “Die Heimkehr”, Abschnitt II. Siehe auch ein http: // gutenberg. spiegel. de unter: http: // gutenberg. spiegel. de/ ?id= 5&x d= 1131&kapitel= 12&cHash= eb14eca2272# gb_found . Vidu ankaŭ: http: // www. gedichte. vu/ ?die_ lorelei. html . La melodion verkis la komponisto Friedrich Silcher. Vidu la retejon http: // www. lieder-archiv. de/ die_ lorelei-notenblatt_ 300493. html .

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en Esperanton de Leopold Elb (†1912-08.04).

Arg-2-71 (2005-02-03 19:06:30)

La traduko troviĝas sur paĝo 84 de la lernolibro �Post la kurso“ de Wilhelm kaj Hans Wingen, eldonita de Ludwig Pickel en Nurembergo (Nürnberg), Germanio.

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en la Anglan de Mark Twain.

Arg-2-11 (2003-10-13 04:42:59)

A Tramp Abroad. Vol 1-2. Leibzig: Tauchnitz, 1880 Band I, Mark Twain 1880 (rf. http: // www. loreley. com/ loreley/ marctwai. htm )

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en Esperanton de Ludwig Lazarus Zamenhof (Ludoviko Lazaro Zamenhofo, ∗1859-12-15 – †1917-04-14).

Arg-2-565 (2009-10-30 16:15:09)

Tiun ĉi tradukversion mi prenis el retejo http: // www. esperanto. mv. ru/ Kolekto/ Lorelej. html .

http://www.poezio.net/version?poem-id=2&version-id=179,1116,14,2,71,11,565