1/5

Heinrich Heine, Heinrich Heine, Heinrich Heine, Heinrich Heine,  Heinrich Heine, Heinrich Heine,  Heinrich Heine,

Lorelej Lorelay Lorelejo The Lo- relei [Ne scias mi, kio okazis] Die Lo- relei Lorelej’

tradukita de Ludwig Lazarus Zamenhof tradukita de Hans- Georg Kaiser tradukita de Joachim Gießner tradukita de Mark Twain tradukita de Paul Gottfried Christaller

tradukita de Leopold Elb

An ancient legend of the Rhine El la “Li- bro de la kantoj”, parto “La Reveno”.

Tiu traduko estas poste iom modifita de aliuloj, ne estas la origina tradukversio de Leopold Elb.

Ne scias mi, kial subita

malgaj’ en la koro naskiĝis;

el tempo jam enterigita

legendo al mi reviviĝis.

Min kaptas malgaj’ en la koro,

pro kio tia

trist’? Fabel’ el

antikva foro

ne lasas de mi kun persist’.

Malgajon mi sentas en koro,

sed kial tia

tim’? Legendo

el pratempa foro

Vagadas tra mia anim’.

I cannot divine what it meaneth,

This haunting nameless pain:

A tale of the bygone ages

Keeps brooding through my brain:

Ne scias mi, kio okazis

al mia tristema kor’:

Antikva legendo min kaptis,

ne cedas el mia memor’.

Ich weiß nicht, was soll es bedeuten,

daß ich so traurig bin;

ein Märchen aus alten Zeiten,

das kommt mir nicht aus dem Sinn.

Ne scias mi, kial mi estas Malgaja

en la kor’. Antikva fabelo restas Por ĉiam en mia memor’.

…  …  …  …  …  …  …

2/5

Jam malvarmetiĝas l’ aero,

la Rejno mallaŭte babilas,

per oro de l’sun’ en vespero

la supro de l’ monto rebrilas.

Aere fridetas, trankvilas, malhelas

jam la Rejn’. La monto surpinte brilas vespere en rava scen’.

Jam fluas la Rejn’ en malhelo, kaj malvarmetas l’ aer’. Sed brilas la mont’ en orbelo pro suna lum’ de l’ vesper’.

The faint air cools in the gloaming, And peaceful flows the Rhine, The thirsty summits are drinking The sunset’s flooding wine; La Rejno fluadas trankvile murmuras kiel mister’, la supron ŝtonegan orumas sunbriloj

de la vesper’.

Die Luft ist kühl und es dunkelt, und ruhig fließt der Rhein; der Gipfel des Berges funkelt im Abendsonnenschein.

Vespero jam ekmalheliĝas, Fluadas la Rejn’ en trankvil’, La supro de l’ monto lumiĝas En vespersuna bril’.

Plej belan knabinon mi vidas:

en ora ornamo brilante,

sur supro de l’ monto ŝi sidas,

la harojn mistere kombante.

Tre ĉarma feino sidas, jen supre por ador’; la ora ornamo ridas; ŝi kombas harojn el or’.

Jen supre kabino provokas per ora juvelar’, kaj ŝia beleco allogas kaj ŝia ora harar’.

The loveliest maiden is sitting High-throned in yon blue air, Her golden jewels are shining, She combs her golden hair; Plej bela virgino jen sidas mirinda

sur la montet’ kaj ŝia oraĵo radias,

4

ŝi logas kiel magnet’.

Die schönste Jungfrau sitzet dort oben wunderbar, ihr goldnes Geschmeide blitzet, sie kämmt ihr goldenes Haar.

Belega knabino jen tronas Kun ora juvelar’, La belan vizaĝon kronas Mirinde la ora harar’.

…  …  …  …  …  …  …

4En la sube menciita kajero, el kiu mi, Manfred Retzlaff, kopiis tiun ĉi esperantigon, la linio tekstas: “kaj sia oraĵo radias”, kun “sia” anstataŭ “ŝia”’. Tio ŝajne estas aŭ pres-eraro aŭ gramatika eraro de la tradukinto.

3/5

La oran kombilon ŝi movas

kaj kantas tra l’ pura aero,

kaj forto mirinda sin trovas

en tiu ĉi kant’ de l’vespero.

Ŝi kombas per ora kombilo

kaj kantas kun pasi’;

mirigas min la elbrilo

kaj forto de l’ melodi’.

Ŝi kombas ĝin, kantas sorĉige,

sirene kan-

tas ŝi per neima-

gebla, mirige

potenca melodi’.

She combs with comb that is golden,

And sings a weird refrain

That steeps in a deadly enchantment

The listener’s ravished brain:

Ŝi kombas la oran hararon abundan

per ora kombil’, kantante misteran lidon, ^{5} ravantan kiel sunbril’.

Sie kämmt es mit goldenem Kamme, und singt ein Lied dabei; das hat eine wundersame, gewaltige

Melodei.

Ŝi uzas kombilon el oro Kaj dume kantas ŝi. Mirige tuŝas al koro Sorĉiga la melodi’.

Ŝipet’ iras sur la rivero,

ŝipisto ektremis de l’ kanto,

kaj blinda por ĉiu danĝero

rigardas li al la kantanto.

Ŝipisto ŝipeton gvidas,

lin kaptas ve’ de ekzalt’.

Li ja la rifojn ne vidas’,

li vidas nur supren sen halt’.

Ŝipiston en eta boato

Turmentas koremoci’.

Ne ĝenas lin rifokaskado,

rigardas nur supren al ŝi!

The doomed in his drifting shallop,

Is tranced with the sad sweet tone,

He sees not the yawing breakers,

He sees but the maid alone:

Ŝipisto en sia ŝipeto kaptiĝas per stranga dolor’, la rifon li tute ignoras. atentas

nur ŝin kun fervor’.

Den Schiffer im kleinen Schiffe

ergreift es mit wildem Weh; er schaut nicht die Felsenriffe, er schaut nur hinauf in die Höh.

Kaj sopiregon eksentas Ŝipisto dum sia vetur’;

Rifaron li ne priatentas, Al monto rigardas li nur.

…  …  …  …  …  …  …

5En la origina versio troviĝas tie ĉi la vorto “liedon”, kio estas aŭ pres-eraro aŭ neologismo inventita de la tradukinto Paul Christaller.

4/5

Ha, baldaŭ ŝipisto la bela

perdiĝis sub l’ akvoturnado;

ĝin Lorelej’ faris kruela,

per sia mirinda kantado.

Mi kredas, ke ondoj tiras la ŝipon funden de l’ Rejn’; kaj tio de l’ kant’ eliras de Lorelajsiren’.

Ĝis tiras kun si al Rejnfundo la ondoj lin kun boat’. Nun kuŝas li en la profundo pro Loreleja kantad’.

The pitiless billwos engulf him!- So perish sailor and bark; And this, with her baleful singing, Is the Lorelei’s gruesome work.

Mi kredas: la ondoj englutas

6

ŝipiston, ŝipeton je l’ fin’, kaj kulpa pri tio nur estas kantado

de la virin’.

Ich glaube, die Wellen verschlingen am Ende Schiffer und Kahn; und das hat mit ihrem Singen die Lorelei getan.

Mi kredas, ke dronos finfine Ŝipisto

kun sia boat’, Kaj tion kaŭzis feine La Loreleja kantad’.

…  …  …  …  …  …  …

6Mi, Manfred Retzlaff, enmetis la duoblan punkton post la vorto “kredas”. Ĝi mankas en la origina traduko de Paul Christaller.

5/5

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en Esperanton de Ludwig Lazarus Zamenhof (Ludoviko Lazaro Zamenhofo, ∗1859-12-15 – †1917-04-14).

Arg-2-565 (2009-10-30 16:15:09)

Tiun ĉi tradukversion mi prenis el retejo http: // www. esperanto. mv. ru/ Kolekto/ Lorelej. html .

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en Esperanton de Hans-Georg Kaiser (Cezar, ∗1954-05-21).

Arg-2-564 (2005-02-03 19:18:09)

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en Esperanton de Joachim Gießner (∗1913-12-23 – †2003-11-25).

Arg-2-1115 (2010-09-15 12:51:51)

Tiu ĉi poemtraduko aperis en la kant-kolekto “Mia kantaro I”, eldonita de Josef Schiffer (Wilstorfstr. 58, D-78050 Villingen-Schwenningen, Germanio, tel. 0049(0)7721-58991; faks. 0049(0)7721-508891, ret-adreso: Josef. Schiffer@ t-online. de ), n-ro

30. Krome ĝi aperis en la informilo “Fervoja Esperantisto” de Germana Ferjojista Esperanto-Asocio, n-ro 3/2010, sur paĝo3.

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en la Anglan de Mark Twain.

Arg-2-11 (2003-10-13 04:42:59)

A Tramp Abroad. Vol 1-2. Leibzig: Tauchnitz, 1880 Band I, Mark Twain 1880 (rf. http: // www. loreley. com/ loreley/ marctwai. htm )

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en Esperanton de Paul Gottfried Christaller (∗1860-08-21 – †1950-12-31).

Arg-2-1116 (2010-09-13 10:03:39)

Mi, Manfred Retzlaff, kopiis tiun ĉi tradukon el la libreto “H. Heine - Libro de Kantoj”, eldonita en 1911 de la “Esperanto-Propaganda Instituto” (Leipzig, Kaiser-Wilhelm-Str.15), 2a eldono. [Sur la frontpaĝo de la kajero estas malsupre indikita ankaŭ: Eldonejo Rothermel, Friedrichswerth (Thüringen) kaj supre: Popola Biblioteko Esperantista n-ro 2.] Die deutsche Urfassung von Heinrich Heine siehe: “Buch der Lieder”, Abscbnitt “Die Heimkehr”.

- Informoj pri la tradukinto Paul Christaller troviĝas en la vikipedia retejo http: // de. wikipedia. org/ wiki/ Paul_ Gottfried_ Christaller , kun foto de Verkinto de tiu ĉi Germana poemo estas Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17), publikigita 1823.

Arg-2-2 (2014-04-23 18:09:02)

Aus dem Werk “Buch der Lieder”, Kapitel “Die Heimkehr”, Abschnitt II. Siehe auch ein http: // gutenberg. spiegel. de unter: http: // gutenberg. spiegel. de/ ?id= 5&x d= 1131&kapitel= 12&cHash= eb14eca2272# gb_found . Vidu ankaŭ: http: // www. gedichte. vu/ ?die_ lorelei. html . La melodion verkis la komponisto Friedrich Silcher. Vidu la retejon http: // www. lieder-archiv. de/ die_ lorelei-notenblatt_ 300493. html .

Traduko de la Germana poemo “Die Lorelei” de Heinrich Heine (∗1797-12-13 – †1856-02-17) en Esperanton de Leopold Elb (†1912-08.04).

Arg-2-71 (2005-02-03 19:06:30)

La traduko troviĝas sur paĝo 84 de la lernolibro �Post la kurso“ de Wilhelm kaj Hans Wingen, eldonita de Ludwig Pickel en Nurembergo (Nürnberg), Germanio.

http://www.poezio.net/version?poem-id=2&version-id=565,564,1115,11,1116,2,71