\documentclass[11pt,a4paper]{article}
%\pagestyle{empty}
\usepackage{t1enc}
\usepackage{german}
\usepackage{ucs}
\usepackage[utf8]{inputenc}
\usepackage[T1,T2A]{fontenc}
\usepackage{longtable}
\DeclareTextCompositeCommand{\^}{T1}{h}{h\llap{\^{}}}
\DeclareTextCompositeCommand{\^}{OT1}{h}{h\llap{\^{}}}

% \hyphenpenalty=10000
% \tolerance=1000
% \clubpenalty=10000
% \widowpenalty=10000
% \displaywidowpenalty=10000

\parskip2em
\parindent0em

%\addtolength{\textwidth}{2.5cm}
%\addtolength{\oddsidemargin}{-2cm}
\addtolength{\textwidth}{3.56cm}
\addtolength{\oddsidemargin}{-1.78cm}
\addtolength{\textheight}{2.8cm}
\addtolength{\topmargin}{-1.5cm}
\addtolength{\headsep}{-2mm}

% placeholder for geometry of the landscape version

\makeatletter
\newenvironment{my-verse}
               {\let\\\@centercr
                 \list{}{\itemsep    \z@
                        \itemindent   -1.5em%
                        \listparindent\itemindent
                        \rightmargin  0em
                        \advance\leftmargin -1em}%
                \item\relax}
               {\endlist}
\makeatother

\usepackage[T1]{url}
%\urlstyle{same}

\usepackage{fancyhdr}
\usepackage{lastpage}
\pagestyle{fancy}%fancyplain}
\renewcommand{\headrulewidth}{0pt}
\rhead{\thepage{}/\pageref{LastPage}}
\cfoot{\leftmark}

\usepackage{calc}

\begin{document}

\newlength{\columnI}
\setlength{\columnI}{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(1 Regis nokto enarbare,)}}%
{\widthof{(kalmo kaj nenio bruis;)}}}%
{\maxof{\widthof{(ĉirkaŭ l’ trunkoj de la arboj)}}%
{\widthof{(milde la lunlumo fluis.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(2 Nur malsupre en la valo)}}%
{\widthof{(babiladis rivereto,)}}}%
{\maxof{\widthof{(kiel flustre, duondorme)}}%
{\widthof{(diras ion infaneto.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(3 Foje nur eksonis fore)}}%
{\widthof{(de anaso raŭka krio;)}}}%
{\maxof{\widthof{(foje oni aŭdis ion,)}}%
{\widthof{(se de arbo falis io.)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(4 Vagis jen la melo, kiu)}}%
{\widthof{(vivas en arbar’ ermite,)}}}%
{\maxof{\widthof{(tra l’ faghaloj, ĉirkaŭiris)}}%
{\widthof{(senarbejojn li evite.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(5 Tie, ĉe deklivo norda,)}}%
{\widthof{(meze en la sovaĝejo,)}}}%
{\maxof{\widthof{(jen situis iu groto,)}}%
{\widthof{(for de ia homloĝejo.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(6 Vasta estis ĝi,senfina;)}}%
{\widthof{(iam estis ĝi loĝata)}}}%
{\maxof{\widthof{(laŭ saga’ de nanoj, kiuj)}}%
{\widthof{(iris for, nun evitata.)}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(7 Estis tio lok’ terura,)}}%
{\widthof{(kiel pordo de l’ infero;)}}}%
{\maxof{\widthof{(serpentumis sur la rokoj)}}%
{\widthof{(verdaj ĉiroj de hedero.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(8 Serpentumis arbradikoj)}}%
{\widthof{(tra la fendoj de l’ ravino;)}}}%
{\maxof{\widthof{(kvazaŭmorta, forgesite)}}%
{\widthof{(loĝis jen la druidino.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(9 Sola estis ŝi kun hundo,\footnote{aŭ: \\Solis ŝi kun sia hundo,\\ŝi kun siaj dioj solis,\\kiuj en birdvoĉoj kun ŝi\\aŭ en ŝtormveter' parolis.})}}%
{\widthof{(kun la oldaj dioj, kiuj\footnote{aŭ: \\sola kun la dioj, kiuj})}}}%
{\maxof{\widthof{(alparolis ŝin en ŝtormoj)}}%
{\widthof{(aŭ en birdo-voĉoj iuj.)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(10 Ĉe la fonto antaŭ l’ grot’ sen)}}%
{\widthof{(movo estis ŝi kaŭranta,)}}}%
{\maxof{\widthof{(kiel griza ŝtonfiguro)}}%
{\widthof{(super tombo malĝojanta.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(11 Suben pendis lutra felo)}}%
{\widthof{(ĝis la kokso, de la kolo;)}}}%
{\maxof{\widthof{(kovris ŝiajn membrojn falda)}}%
{\widthof{(vesto ĝis la maleolo.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(12 Sonĝe sidis kun la frunt’ ŝi)}}%
{\widthof{(en maldekstra mano sia,)}}}%
{\maxof{\widthof{(dum la dekstra mano kuŝis)}}%
{\widthof{(sur la kap’ de hundo ŝia.)}}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(13 Sidis ŝi jen meditante,)}}%
{\widthof{(unu el la inoj mornaj,)}}}%
{\maxof{\widthof{(kiuj ĉerpas el la fonto)}}%
{\widthof{(de la scio, tiuj Nornaj.\footnote{La Nornoj (vidu PIV) estas laŭ la ĝermana mitologio diinoj, kiuj destinas la sorton de la homoj, ili korespondas al la Parcoj de la greka mitologio.})}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(14 Ĉu revagis ŝiaj pensoj)}}%
{\widthof{(al la tagoj forfuĝintaj,)}}}%
{\maxof{\widthof{(antaŭ ol la Frankoj estis)}}%
{\widthof{(Saksajn landojn konkerintaj?)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(15 Ĉu ŝi afliktiĝis pro la)}}%
{\widthof{(mizerega nuna stato,)}}}%
{\maxof{\widthof{(aŭ ĉu antaŭ ŝi vidiĝis)}}%
{\widthof{(en estont’ malbona fato?)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(16 Grumblis ŝia hundo, glimis)}}%
{\widthof{(de okuloj liaj brilo;\footnote{aŭ:\\verde lia okul-brilo;})}}}%
{\maxof{\widthof{(ĉar de malproksime sonis)}}%
{\widthof{(paŝoj tra l’ arbar-trankvilo.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(17 Jen Elmar’, li ŝin salutis,)}}%
{\widthof{(rekte antaŭ ŝi haltante.)}}}%
{\maxof{\widthof{(„Kion volas vi?“ ŝi diris,)}}%
{\widthof{(ŝian kapon ne levante.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(18 „Svanahild’, vi saĝulino,)}}%
{\widthof{(pli ol tri generaciojn)}}}%
{\maxof{\widthof{(vi favore ja konsilis)}}%
{\widthof{(niajn Falkajn familiojn.)}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(19 Hejmen iris al Votano)}}%
{\widthof{(kaj al Frejo ĉiuj; domo)}}}%
{\maxof{\widthof{(mia estas forlasita,)}}%
{\widthof{(estas mi soleca homo.“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(20 „Malfermita al vi estas\footnote{aŭ:\\Malfermita al vi estas\\ja la vojo al-amika,\\ sed sur vojo ne paŝata\\kreskas arbustaro pika.})}}%
{\widthof{(ja la voj’ al amikaro,)}}}%
{\maxof{\widthof{(sed sur voj’ ne surpaŝata)}}%
{\widthof{(kreskas densa arbustaro.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(21 Juna Falko, longe flugis)}}%
{\widthof{(vi ne plu al grundo mia;)}}}%
{\maxof{\widthof{(ĉu vi timas la tag-lumon,)}}%
{\widthof{(ke vi venas je hor’ tia?)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(22 Je solstic’, ĉe l’ ŝtono estis\footnote{aŭ:\\Ĉe l' ofero-ŝton' okazis})}}%
{\widthof{(lasta renkontiĝo nia,)}}}%
{\maxof{\widthof{(aŭdis mi pri la enhala)}}%
{\widthof{(brava flugil-bato via,)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(23 Ke bruligis viajn plumojn)}}%
{\widthof{(vi en flamoj.“ - „Tion, kion)}}}%
{\maxof{\widthof{(homa dev’ ordonas, ĉu vi)}}%
{\widthof{(volas nun kondamni tion?“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(24 „Ne kondamnas mi, mi laŭdas)}}%
{\widthof{(noblan faron, pensas nure:)}}}%
{\maxof{\widthof{(kio pelis vin, ne estis)}}%
{\widthof{(tio homa devo pure.)}}}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(25 La ĉasist’ fariĝis predo,)}}%
{\widthof{(kaj la falk’ malsovaĝigi)}}}%
{\maxof{\widthof{(lasis sin, per leda ĉapo)}}%
{\widthof{(sin blindigi kaj lamigi.“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(26 „Ho, patrino, vi severa!)}}%
{\widthof{(Dolorigas min ja tiaj)}}}%
{\maxof{\widthof{(vortoj viaj; jam suferis)}}%
{\widthof{(mi sufiĉe de aliaj!“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(27 „Luktis vi kun urs’ kaj rompis)}}%
{\widthof{(vi la ostojn ja de tiu:)}}}%
{\maxof{\widthof{(Ĉu dum flor-rompado pikis)}}%
{\widthof{(vin insekt’ aŭ vermo iu?)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(28 Ĉu vi ploras nun, ĉar skrapis)}}%
{\widthof{(fine vin per sia pinta)}}}%
{\maxof{\widthof{(ungo la katet’, kun kiu)}}%
{\widthof{(longe estas vi ludinta?“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(29 „Akraj estas viaj vortoj; )}}%
{\widthof{(luktas ja en mia sino)}}}%
{\maxof{\widthof{(unu kontraŭ la alia )}}%
{\widthof{(amo kaj malaminklino.\footnote{aŭ:\\„Akraj estas viaj vortoj;\\luktas ja en mia koro\\unu kontraŭ la alia\\amo kaj malamfervoro.} )}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(30 Mi parolos aŭ mi mortos!)}}%
{\widthof{(Kion mi en mia sino)}}}%
{\maxof{\widthof{(longe portis, mi ĝin povas)}}%
{\widthof{(plendi nur al vi, patrino.)}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(31 Helpu min, min malsanulon,)}}%
{\widthof{(min konsilu, saĝulino!)}}}%
{\maxof{\widthof{(Estas, kiun mi nun amas\footnote{aŭ:\\Estas tiu, kiun amas\\mi, de l' Franka graf' filino!``} )}}%
{\widthof{(kristanin’, de Frank’ filino!“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(32 Jen la druidin’ rektigis)}}%
{\widthof{(sin, profunde ŝi suspiris,)}}}%
{\maxof{\widthof{(dolorige kaj severe)}}%
{\widthof{(jenon al Elmaro diris:)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(33 „Jam perdita estas vi! Se)}}%
{\widthof{(brulus la haldomo via,)}}}%
{\maxof{\widthof{(malpli estus pereiga)}}%
{\widthof{(jena brul’ ol fajro tia.)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(34 Iru al la Franka grafo,)}}%
{\widthof{(ke vin tiu kristanigu,)}}}%
{\maxof{\widthof{(antaŭ l’ kruco vi vin klinu)}}%
{\widthof{(kaj per akvo vin baptigu.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(35 Ĉu ne opiniis digna)}}%
{\widthof{(vi el virgulinoj niaj)}}}%
{\maxof{\widthof{(iun zorgi pie por la)}}%
{\widthof{(dom’ kaj stal’ kaj korto viaj?“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(36 Diris li: „La dipatrino)}}%
{\widthof{(pesas ĝojojn kaj dolorojn;)}}}%
{\maxof{\widthof{(kiel vento akvo-ondojn)}}%
{\widthof{(ŝi kondukas la hom-korojn.)}}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(37 Ĉu memoras vi je l’ kant’ pri)}}%
{\widthof{(Svanahildo, la aminda,)}}}%
{\maxof{\widthof{(kiu ploris - ni ĝin ofte)}}%
{\widthof{(kantis - pri junulo Vinda. \footnote{Vindoj aŭ Vendoj estas alia nomoj por la Slavoj. La Germanoj (kaj verŝajne ankaŭ iliaj antaŭuloj, la ĝermanaj triboj) nomis siajn orientajn najbarojn tiel, en la germana lingvo: Wenden.})}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(38 Dronis tiu Vinda knabo,)}}%
{\widthof{(ŝi priploris sian amon;)}}}%
{\maxof{\widthof{(amas mi nun ekstertribe,)}}%
{\widthof{(ĉu ne faris ŝi la samon?“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(39 Ŝi mallevis sian kapon:)}}%
{\widthof{(„Jarojn vidis mir fordrivi,)}}}%
{\maxof{\widthof{(mi malhelon antaŭvidas;)}}%
{\widthof{(triste estas longe vivi.)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(40 Ol la altaj kverkoj tie)}}%
{\widthof{(estas mi jam pli maljuna,)}}}%
{\maxof{\widthof{(kiuj multajn jarojn kreskis)}}%
{\widthof{(ĝis ilia alto nuna.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(41 Estas mi jam prae aĝa, \footnote{aŭ:\\Estas mi sagao-aĝa,})}}%
{\widthof{(fremda en la novaj aĵoj,)}}}%
{\maxof{\widthof{(mi egalas al kaduka)}}%
{\widthof{(trunko inter maj-verdaĵoj.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(42 Laca estas mi jam ege;)}}%
{\widthof{(baldaŭ mi pro mortmalsano)}}}%
{\maxof{\widthof{(el Saksuj’ salutojn lastajn)}}%
{\widthof{(portos al la di’ Votano.)}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(43 Dia sorto, homa sorto)}}%
{\widthof{(estas antaŭdecidita:)}}}%
{\maxof{\widthof{(Unu restas, regas. - Via )}}%
{\widthof{(vojo estas destinita.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(44 Iru! Aŭdas en la arboj)}}%
{\widthof{(mi jam mesaĝiston mian:)}}}%
{\maxof{\widthof{(Sur arbaraj padoj sombraj)}}%
{\widthof{(vi renkontos faton vian!“ -)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(45 Iris nun Elmar’. - La luno)}}%
{\widthof{(kaŝis sin post nub-kurteno;)}}}%
{\maxof{\widthof{(pluvo-gutoj susuradis,)}}%
{\widthof{(grize venis la mateno.)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(46 Sen konsol’, melankolie)}}%
{\widthof{(tra l’ arbar’ li iris tiam;)}}}%
{\maxof{\widthof{(tiom fremda kaj soleca \footnote{aŭ:\\tiom sola, forgesita\\estis li ĝis nun neniam.})}}%
{\widthof{(li sin sentis ja neniam.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(47 Kion diris la Valino, \footnote{Laŭ la ĝermana mitologio estics Wala, esperante: Valino, la nomo de iu profetino aŭ ĝenerale profetino.})}}%
{\widthof{(kiel li komprenu tion?)}}}%
{\maxof{\widthof{(Ĉu ŝi celis malamikon? -)}}%
{\widthof{(Ĉu koleran iun dion? -)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(48 Iru vi nur! Bonaj fortoj \footnote{aŭ:\\Iru vi, Elmaro! Bonaj\\fortoj gardos vin estonte:})}}%
{\widthof{(ankaŭ gardos vin estonte:)}}}%
{\maxof{\widthof{(Sur arbaraj padoj iras )}}%
{\widthof{(vi al via fat’ renkonte.)}}}}}}}}}}
\newlength{\columnII}
\setlength{\columnII}{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(1 Stille Nacht im tiefen Walde!)}}%
{\widthof{(Um der Birken weiße Rinde,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Um der Erlen dunkle Stämme)}}%
{\widthof{(Floß das Mondlicht weich und linde.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(2 Nur der Bach im Grunde schwatzte,)}}%
{\widthof{(Von Gesträuch und Ried umdüstert,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Wie ein Kind im halben Schlummer)}}%
{\widthof{(Mit sich selber spricht und flüstert.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(3 Und dazwischen klang der Ente)}}%
{\widthof{(Heisrer Ruf vom fernen Teiche,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Und zuweilen auf den Rasen)}}%
{\widthof{(Fiel die braune Frucht der Eiche.)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(4 Und der Dachs, der frömmste Klausner )}}%
{\widthof{(Von den Waldbewohnern allen,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Streifte scheu, die Lichtung meidend,)}}%
{\widthof{(Durch der Buchen finstre Hallen.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(5 Dort am Hang, zum Nord gerichtet,)}}%
{\widthof{(Fern den Straßen und den Steigen,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Lag verloren eine Höhle)}}%
{\widthof{(In der Wildnis ödem Schweigen,)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(6 Weit und endlos; nach der Sage)}}%
{\widthof{(Einst bewohnt von klugen Schmieden,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Zwerggeschlecht, das ausgewandert,)}}%
{\widthof{(Jetzt verrufen und gemieden.)}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(7 Schaurig war die Kluft, von rauhen)}}%
{\widthof{(Felsenknorren überhangen;)}}}%
{\maxof{\widthof{(Um das Torgewölbe schlichen)}}%
{\widthof{(Efeuranken, grüne Schlangen;)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(8 Schlangen krochen durch die Spalten,)}}%
{\widthof{(Schwarze Schlangen, Wurzelknoten,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Wo die greise Drude hauste,)}}%
{\widthof{(Weltvergessen wie die Toten,)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(9 Einsam mit dem treuen Hunde,)}}%
{\widthof{(Einsam mit den alten Göttern,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Die zu ihr in Vogelstimmen)}}%
{\widthof{(Sprachen und in Sturmeswettern.)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(10 An der Quelle vor der Grotte)}}%
{\widthof{(Saß sie regungslos gekauert,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Wie ein graues Steingebilde)}}%
{\widthof{(Über einem Grabe trauert.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(11 Von der Achsel hing ein dunkles)}}%
{\widthof{(Ottervlies zur Hüfte nieder,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Ein Gewand von weißer Wolle)}}%
{\widthof{(Hüllte faltenreich die Glieder.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(12 Träumend saß sie; in der Linken)}}%
{\widthof{(Lag die Stirne, ernst und edel,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Tief gefurcht; die Rechte ruhte)}}%
{\widthof{(Auf des Hundes breitem Schädel.)}}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(13 Sinnend saß sie, eine Norne, )}}%
{\widthof{(eine von en finstern Frauen,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Die den Born des Wissens schöpfen)}}%
{\widthof{(Und den Gang der Zeiten schauen.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(14 Schweiften zu entflohnen Tagen)}}%
{\widthof{(Rückwärts eilend die Gedanken,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Beßre Zeit, eh welsche Rosse)}}%
{\widthof{(Aus den Sachsenbächen tranken?)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(15 Was die Seele ihr bewegte,)}}%
{\widthof{(War’s der Gegenwart Bedrängnis?)}}}%
{\maxof{\widthof{(Lag vor ihren Seherblicken)}}%
{\widthof{(Drohend künftiges Verhängnis?)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(16 Doch ihr Wächter knurrt’, es glommen)}}%
{\widthof{(Grünlich seine Augensterne;)}}}%
{\maxof{\widthof{(Durch des Waldes tiefe Stille)}}%
{\widthof{(Hallten Schritte aus der Ferne;)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(17 Männerschritte: Elmar nahte;)}}%
{\widthof{(Vor der Drude blieb er stehen;)}}}%
{\maxof{\widthof{(Gruß und Gegengruß: „Was willst du?“)}}%
{\widthof{(Sprach sie, ohne aufzusehen.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(18„Swanahild, du weise Waldfrau,)}}%
{\widthof{(Länger als seit drei Geschlechtern)}}}%
{\maxof{\widthof{(Warst du hold dem Stamm der Falken,)}}%
{\widthof{(Seinen Söhnen, seinen Töchtern.)}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(19 Längst zu Wodan und zu Freia)}}%
{\widthof{(Heimgefahren sind sie alle:)}}}%
{\maxof{\widthof{(Öde steht mein Haus am Hügel,)}}%
{\widthof{(Einsam bin ich in der Halle.“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(20 „Junger Falk, der Weg ist offen,)}}%
{\widthof{(Der den Freund zum Freunde leitet;)}}}%
{\maxof{\widthof{(Gras und Dorn und Ranken wuchern)}}%
{\widthof{(Auf dem Pfad, den niemand schreitet.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(21 „Junger Falk, seit manchen Monden)}}%
{\widthof{(Flogst du nicht zu meinem Grunde;)}}}%
{\maxof{\widthof{(Fürchtest du des Tages Augen,)}}%
{\widthof{(Daß du kommst zu nächt’ger Stunde?)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(22 Dort am Stein, zur Sonnenwende,)}}%
{\widthof{(Sah ich dich zum letzten Male,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Doch vernahm ich wohl von deinem)}}%
{\widthof{(Flügelschlag im Frankensaale,)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(23 Und wie du dein glatt Gefieder)}}%
{\widthof{(Arg versengtest in den Flammen.“ -)}}}%
{\maxof{\widthof{(„Willst du das, was mir und jedem)}}%
{\widthof{(Menschenpflicht gebeut, verdammen?“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(24 „Ich verdamme nicht, ich lobe)}}%
{\widthof{(Edle Tat; indes ich meine,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Was dich trieb in Rauch und Gluten,)}}%
{\widthof{(War nicht Menschenpflicht alleine.)}}}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(25 Freier Jäger ward zur Beute,)}}%
{\widthof{(Wilder Falk, er ließ sich zähmen,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Blenden mit der Lederkappe,)}}%
{\widthof{(Mit der Riemenkette lähmen.“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(26 „Sei nicht unhold, strenge Mutter;)}}%
{\widthof{(Schmach und Unbill zur Genüge)}}}%
{\maxof{\widthof{(Widerfuhr mir bei den andern:)}}%
{\widthof{(Sei nicht herb und laß die Rüge!“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(27 „Weiland rangst du mit dem Bären)}}%
{\widthof{(Und zerknicktest ihm die Knochen:)}}}%
{\maxof{\widthof{(Hat dich jetzt beim Blumenbrechen,)}}%
{\widthof{(Feiner Knab’, ein Wurm gestochen?)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(28 Hat, mit dem du lange spieltest,)}}%
{\widthof{(Endlich dich gekratzt das Kätzchen,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Und nun siehst du, armer Junge,)}}%
{\widthof{(Weinend auf dein wundes Tätzchen?“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(29 „Mutter, scharf sind deine Worte,)}}%
{\widthof{(Schärfer als des Schwertes Hiebe;)}}}%
{\maxof{\widthof{(Doch vernimm: in meiner Seele)}}%
{\widthof{(Hadern zornig Haß und Liebe.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(30 Sprechen muß ich oder sterben!)}}%
{\widthof{(Was ich lange stumm getragen,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Einem muß ich’s, und von allen)}}%
{\widthof{(Dir nur, Mutter, kann ich’s klagen.)}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(31 Gib mir Rat, du weise Wala,)}}%
{\widthof{(Kluge Idis, hilf dem Kranken:)}}}%
{\maxof{\widthof{(Die ich lieb’, ist eine Christin)}}%
{\widthof{(Und die Tochter eines Franken!“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(32 Und die Drude, aufgerichtet)}}%
{\widthof{(Ihres Leibes Riesenlänge,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Seufzte tief, und beide Hände)}}%
{\widthof{(Hebend, sprach sie schmerzlichstrenge:)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(33 „Elmar, geh, du bist verloren!)}}%
{\widthof{(Stünd’ in Brand dir Saal und Scheuer,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Minder wäre dir verderblich)}}%
{\widthof{(Jene Glut als dieses Feuer.)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(34 Geh: du gehst zum schwarzen Grafen,)}}%
{\widthof{(Geh: du gehst zum Sachsenhasser,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Beugst dem Kreuz den stolzen Nacken,)}}%
{\widthof{(Beugst den Kopf dem Christenwasser.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(35 Hast du unsrer blonden Jungfraun)}}%
{\widthof{(Keine wert genug gehalten,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Deines Hofes, deiner Halle,)}}%
{\widthof{(Deines Herdes fromm zu walten?“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(36 Er darauf: „Die Göttermutter)}}%
{\widthof{(Wägt die Freuden und die Schmerzen;)}}}%
{\maxof{\widthof{(Wie der Wind die Wasserwellen)}}%
{\widthof{(Leitet sie die Menschenherzen.)}}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(38 Denkst du nicht des alten Liedes,)}}%
{\widthof{(das wir oft gesungen haben,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Wie einst Swanahild, die schöne,)}}%
{\widthof{(Weint’ um einen Wendenknaben,)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(39 Weint’ um einen Wendenknaben, )}}%
{\widthof{(Der verging im Eis der Elbe?)}}}%
{\maxof{\widthof{(Lieb’ ich außerhalb des Stammes,)}}%
{\widthof{(Tat nicht Swanahild dasselbe?“)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(39 Traurig sank das Haupt der Alten:)}}%
{\widthof{(„Bitter ist es, lang zu leben;)}}}%
{\maxof{\widthof{(Dunkle Jahre, Reih’ an Reihe)}}%
{\widthof{(Les’ ich auf den Runenstäben;)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(40 Älter als der Wald, ich kannte)}}%
{\widthof{(Schon als Eicheln jene Eichen,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Graue Hünen, deren Häupter)}}%
{\widthof{(Jetzt bis in die Wolken reichen.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(41 Unverstanden wie die Sage,)}}%
{\widthof{(Überalt und fremd im Neuen,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Gleich ich einem morschen Stumpfe)}}%
{\widthof{(Zwischen frühlingsgrünen Maien.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(42 Schlummerschwer sind meine Augen,)}}%
{\widthof{(Wandermüde meine Füße;)}}}%
{\maxof{\widthof{(Aus den Sachsengauen bring’ ich)}}%
{\widthof{(Wodan bald die letzten Grüße.)}}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(43 Götterschicksal, Menschenschicksal)}}%
{\widthof{(Ist auf ew’gen Rat gegründet:)}}}%
{\maxof{\widthof{(Einer bleibt und herrscht. - Dir aber)}}%
{\widthof{(Hätt’ ich Beßres gern verkündet.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(44 Geh, ich höre meine Boten,)}}%
{\widthof{(Die sich in den Wipfeln regen:)}}}%
{\maxof{\widthof{(Auf des Waldes düstern Pfaden)}}%
{\widthof{(Tritt das Schicksal dir entgegen!“ -)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(45 Elmar ging. - In Wolkenschleiern)}}%
{\widthof{(Hatte sich der Mond verborgen;)}}}%
{\maxof{\widthof{(Tropfen rauschten auf die Blätter,)}}%
{\widthof{(Grau und trübe kam der Morgen.)}}}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(46 Sonder Rat, mit schwerem Mute)}}%
{\widthof{(Schritt der Jüngling durch die Loden,)}}}%
{\maxof{\widthof{(Nie so einsam und vergessen,)}}%
{\widthof{(Nie so fremd auf eignem Boden.)}}}}%
{\maxof{\maxof{\maxof{\widthof{(47 Was die Wala sprach, das dunkle)}}%
{\widthof{(Rätselwort, wie soll er’s fassen?)}}}%
{\maxof{\widthof{(Meint sie Götter, die ihm zürnen? -)}}%
{\widthof{(Meint sie Menschen, die ihn hassen? -)}}}}%
{\maxof{\maxof{\widthof{(48 Geh nur, Elmar; holde Mächte)}}%
{\widthof{(Sind dir nah auf allen Wegen:)}}}%
{\maxof{\widthof{(Auf des Waldes grünen Pfaden)}}%
{\widthof{(Tritt das Schicksal dir entgegen.)}}}}}}}}}}
\newlength{\columnTotal}
\setlength{\columnTotal}{\columnI + \columnII}
\newlength{\tableTotal}
\setlength{\tableTotal}{\textwidth - 2\tabcolsep}

\urldef{\theurl}\url{http://www.poezio.net/version?poem-id=580&version-id=1171,1170}
\markboth{ \theurl }{}
\addcontentsline{toc}{subsection}{Friedrich Wilhelm Weber, Dektritilio, ĉapitro 8, La druidino; Friedrich Wilhelm Weber, Dreizehnlinden, Kapitel 8, Die Drude}
\nopagebreak[1]
\begin{longtable}[c]{@{}p{\tableTotal*\ratio{\columnI}{\columnTotal}} p{\tableTotal*\ratio{\columnII}{\columnTotal}}@{}}
\endlastfoot\dots & \dots\endfoot

{\normalfont\large Friedrich Wilhelm Weber,}
\vspace{2.4em}
&
{\normalfont\large Friedrich Wilhelm Weber,}
\vspace{2.4em}
\\[-2em]

{\normalfont\LARGE Dektritilio, ĉapitro 8, La druidino}
\vspace{1.4em}
&
{\normalfont\LARGE Dreizehnlinden, Kapitel 8, Die Drude}
\vspace{1.4em}
\\[-0.8em]
{\itshape tradukita de Manfred Retzlaff}
&
{\itshape }
\\


\\[-2em]

\begin{my-verse}
1 Regis nokto enarbare,\\
kalmo kaj nenio bruis;\\
ĉirkaŭ l’ trunkoj de la arboj\\
milde la lunlumo fluis.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
1 Stille Nacht im tiefen Walde!\\
Um der Birken weiße Rinde,\\
Um der Erlen dunkle Stämme\\
Floß das Mondlicht weich und linde.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
2 Nur malsupre en la valo\\
babiladis rivereto,\\
kiel flustre, duondorme\\
diras ion infaneto.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
2 Nur der Bach im Grunde schwatzte,\\
Von Gesträuch und Ried umdüstert,\\
Wie ein Kind im halben Schlummer\\
Mit sich selber spricht und flüstert.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
3 Foje nur eksonis fore\\
de anaso raŭka krio;\\
foje oni aŭdis ion,\\
se de arbo falis io.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
3 Und dazwischen klang der Ente\\
Heisrer Ruf vom fernen Teiche,\\
Und zuweilen auf den Rasen\\
Fiel die braune Frucht der Eiche.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
4 Vagis jen la melo, kiu\\
vivas en arbar’ ermite,\\
tra l’ faghaloj, ĉirkaŭiris\\
senarbejojn li evite.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
4 Und der Dachs, der frömmste Klausner \\
Von den Waldbewohnern allen,\\
Streifte scheu, die Lichtung meidend,\\
Durch der Buchen finstre Hallen.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
5 Tie, ĉe deklivo norda,\\
meze en la sovaĝejo,\\
jen situis iu groto,\\
for de ia homloĝejo.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
5 Dort am Hang, zum Nord gerichtet,\\
Fern den Straßen und den Steigen,\\
Lag verloren eine Höhle\\
In der Wildnis ödem Schweigen,
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
6 Vasta estis ĝi,senfina;\\
iam estis ĝi loĝata\\
laŭ saga’ de nanoj, kiuj\\
iris for, nun evitata.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
6 Weit und endlos; nach der Sage\\
Einst bewohnt von klugen Schmieden,\\
Zwerggeschlecht, das ausgewandert,\\
Jetzt verrufen und gemieden.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
7 Estis tio lok’ terura,\\
kiel pordo de l’ infero;\\
serpentumis sur la rokoj\\
verdaj ĉiroj de hedero.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
7 Schaurig war die Kluft, von rauhen\\
Felsenknorren überhangen;\\
Um das Torgewölbe schlichen\\
Efeuranken, grüne Schlangen;
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
8 Serpentumis arbradikoj\\
tra la fendoj de l’ ravino;\\
kvazaŭmorta, forgesite\\
loĝis jen la druidino.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
8 Schlangen krochen durch die Spalten,\\
Schwarze Schlangen, Wurzelknoten,\\
Wo die greise Drude hauste,\\
Weltvergessen wie die Toten,
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
9 Sola estis ŝi kun hundo,\footnote{aŭ: \\Solis ŝi kun sia hundo,\\ŝi kun siaj dioj solis,\\kiuj en birdvoĉoj kun ŝi\\aŭ en ŝtormveter' parolis.}\\
kun la oldaj dioj, kiuj\footnote{aŭ: \\sola kun la dioj, kiuj}\\
alparolis ŝin en ŝtormoj\\
aŭ en birdo-voĉoj iuj.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
9 Einsam mit dem treuen Hunde,\\
Einsam mit den alten Göttern,\\
Die zu ihr in Vogelstimmen\\
Sprachen und in Sturmeswettern.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
10 Ĉe la fonto antaŭ l’ grot’ sen\\
movo estis ŝi kaŭranta,\\
kiel griza ŝtonfiguro\\
super tombo malĝojanta.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
10 An der Quelle vor der Grotte\\
Saß sie regungslos gekauert,\\
Wie ein graues Steingebilde\\
Über einem Grabe trauert.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
11 Suben pendis lutra felo\\
ĝis la kokso, de la kolo;\\
kovris ŝiajn membrojn falda\\
vesto ĝis la maleolo.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
11 Von der Achsel hing ein dunkles\\
Ottervlies zur Hüfte nieder,\\
Ein Gewand von weißer Wolle\\
Hüllte faltenreich die Glieder.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
12 Sonĝe sidis kun la frunt’ ŝi\\
en maldekstra mano sia,\\
dum la dekstra mano kuŝis\\
sur la kap’ de hundo ŝia.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
12 Träumend saß sie; in der Linken\\
Lag die Stirne, ernst und edel,\\
Tief gefurcht; die Rechte ruhte\\
Auf des Hundes breitem Schädel.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
13 Sidis ŝi jen meditante,\\
unu el la inoj mornaj,\\
kiuj ĉerpas el la fonto\\
de la scio, tiuj Nornaj.\footnote{La Nornoj (vidu PIV) estas laŭ la ĝermana mitologio diinoj, kiuj destinas la sorton de la homoj, ili korespondas al la Parcoj de la greka mitologio.}
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
13 Sinnend saß sie, eine Norne, \\
eine von en finstern Frauen,\\
Die den Born des Wissens schöpfen\\
Und den Gang der Zeiten schauen.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
14 Ĉu revagis ŝiaj pensoj\\
al la tagoj forfuĝintaj,\\
antaŭ ol la Frankoj estis\\
Saksajn landojn konkerintaj?
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
14 Schweiften zu entflohnen Tagen\\
Rückwärts eilend die Gedanken,\\
Beßre Zeit, eh welsche Rosse\\
Aus den Sachsenbächen tranken?
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
15 Ĉu ŝi afliktiĝis pro la\\
mizerega nuna stato,\\
aŭ ĉu antaŭ ŝi vidiĝis\\
en estont’ malbona fato?
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
15 Was die Seele ihr bewegte,\\
War’s der Gegenwart Bedrängnis?\\
Lag vor ihren Seherblicken\\
Drohend künftiges Verhängnis?
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
16 Grumblis ŝia hundo, glimis\\
de okuloj liaj brilo;\footnote{aŭ:\\verde lia okul-brilo;}\\
ĉar de malproksime sonis\\
paŝoj tra l’ arbar-trankvilo.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
16 Doch ihr Wächter knurrt’, es glommen\\
Grünlich seine Augensterne;\\
Durch des Waldes tiefe Stille\\
Hallten Schritte aus der Ferne;
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
17 Jen Elmar’, li ŝin salutis,\\
rekte antaŭ ŝi haltante.\\
„Kion volas vi?“ ŝi diris,\\
ŝian kapon ne levante.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
17 Männerschritte: Elmar nahte;\\
Vor der Drude blieb er stehen;\\
Gruß und Gegengruß: „Was willst du?“\\
Sprach sie, ohne aufzusehen.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
18 „Svanahild’, vi saĝulino,\\
pli ol tri generaciojn\\
vi favore ja konsilis\\
niajn Falkajn familiojn.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
18„Swanahild, du weise Waldfrau,\\
Länger als seit drei Geschlechtern\\
Warst du hold dem Stamm der Falken,\\
Seinen Söhnen, seinen Töchtern.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
19 Hejmen iris al Votano\\
kaj al Frejo ĉiuj; domo\\
mia estas forlasita,\\
estas mi soleca homo.“
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
19 Längst zu Wodan und zu Freia\\
Heimgefahren sind sie alle:\\
Öde steht mein Haus am Hügel,\\
Einsam bin ich in der Halle.“
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
20 „Malfermita al vi estas\footnote{aŭ:\\Malfermita al vi estas\\ja la vojo al-amika,\\ sed sur vojo ne paŝata\\kreskas arbustaro pika.}\\
ja la voj’ al amikaro,\\
sed sur voj’ ne surpaŝata\\
kreskas densa arbustaro.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
20 „Junger Falk, der Weg ist offen,\\
Der den Freund zum Freunde leitet;\\
Gras und Dorn und Ranken wuchern\\
Auf dem Pfad, den niemand schreitet.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
21 Juna Falko, longe flugis\\
vi ne plu al grundo mia;\\
ĉu vi timas la tag-lumon,\\
ke vi venas je hor’ tia?
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
21 „Junger Falk, seit manchen Monden\\
Flogst du nicht zu meinem Grunde;\\
Fürchtest du des Tages Augen,\\
Daß du kommst zu nächt’ger Stunde?
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
22 Je solstic’, ĉe l’ ŝtono estis\footnote{aŭ:\\Ĉe l' ofero-ŝton' okazis}\\
lasta renkontiĝo nia,\\
aŭdis mi pri la enhala\\
brava flugil-bato via,
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
22 Dort am Stein, zur Sonnenwende,\\
Sah ich dich zum letzten Male,\\
Doch vernahm ich wohl von deinem\\
Flügelschlag im Frankensaale,
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
23 Ke bruligis viajn plumojn\\
vi en flamoj.“ - „Tion, kion\\
homa dev’ ordonas, ĉu vi\\
volas nun kondamni tion?“
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
23 Und wie du dein glatt Gefieder\\
Arg versengtest in den Flammen.“ -\\
„Willst du das, was mir und jedem\\
Menschenpflicht gebeut, verdammen?“
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
24 „Ne kondamnas mi, mi laŭdas\\
noblan faron, pensas nure:\\
kio pelis vin, ne estis\\
tio homa devo pure.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
24 „Ich verdamme nicht, ich lobe\\
Edle Tat; indes ich meine,\\
Was dich trieb in Rauch und Gluten,\\
War nicht Menschenpflicht alleine.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
25 La ĉasist’ fariĝis predo,\\
kaj la falk’ malsovaĝigi\\
lasis sin, per leda ĉapo\\
sin blindigi kaj lamigi.“
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
25 Freier Jäger ward zur Beute,\\
Wilder Falk, er ließ sich zähmen,\\
Blenden mit der Lederkappe,\\
Mit der Riemenkette lähmen.“
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
26 „Ho, patrino, vi severa!\\
Dolorigas min ja tiaj\\
vortoj viaj; jam suferis\\
mi sufiĉe de aliaj!“
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
26 „Sei nicht unhold, strenge Mutter;\\
Schmach und Unbill zur Genüge\\
Widerfuhr mir bei den andern:\\
Sei nicht herb und laß die Rüge!“
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
27 „Luktis vi kun urs’ kaj rompis\\
vi la ostojn ja de tiu:\\
Ĉu dum flor-rompado pikis\\
vin insekt’ aŭ vermo iu?
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
27 „Weiland rangst du mit dem Bären\\
Und zerknicktest ihm die Knochen:\\
Hat dich jetzt beim Blumenbrechen,\\
Feiner Knab’, ein Wurm gestochen?
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
28 Ĉu vi ploras nun, ĉar skrapis\\
fine vin per sia pinta\\
ungo la katet’, kun kiu\\
longe estas vi ludinta?“
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
28 Hat, mit dem du lange spieltest,\\
Endlich dich gekratzt das Kätzchen,\\
Und nun siehst du, armer Junge,\\
Weinend auf dein wundes Tätzchen?“
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
29 „Akraj estas viaj vortoj; \\
luktas ja en mia sino\\
unu kontraŭ la alia \\
amo kaj malaminklino.\footnote{aŭ:\\„Akraj estas viaj vortoj;\\luktas ja en mia koro\\unu kontraŭ la alia\\amo kaj malamfervoro.} 
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
29 „Mutter, scharf sind deine Worte,\\
Schärfer als des Schwertes Hiebe;\\
Doch vernimm: in meiner Seele\\
Hadern zornig Haß und Liebe.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
30 Mi parolos aŭ mi mortos!\\
Kion mi en mia sino\\
longe portis, mi ĝin povas\\
plendi nur al vi, patrino.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
30 Sprechen muß ich oder sterben!\\
Was ich lange stumm getragen,\\
Einem muß ich’s, und von allen\\
Dir nur, Mutter, kann ich’s klagen.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
31 Helpu min, min malsanulon,\\
min konsilu, saĝulino!\\
Estas, kiun mi nun amas\footnote{aŭ:\\Estas tiu, kiun amas\\mi, de l' Franka graf' filino!''} \\
kristanin’, de Frank’ filino!“
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
31 Gib mir Rat, du weise Wala,\\
Kluge Idis, hilf dem Kranken:\\
Die ich lieb’, ist eine Christin\\
Und die Tochter eines Franken!“
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
32 Jen la druidin’ rektigis\\
sin, profunde ŝi suspiris,\\
dolorige kaj severe\\
jenon al Elmaro diris:
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
32 Und die Drude, aufgerichtet\\
Ihres Leibes Riesenlänge,\\
Seufzte tief, und beide Hände\\
Hebend, sprach sie schmerzlichstrenge:
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
33 „Jam perdita estas vi! Se\\
brulus la haldomo via,\\
malpli estus pereiga\\
jena brul’ ol fajro tia.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
33 „Elmar, geh, du bist verloren!\\
Stünd’ in Brand dir Saal und Scheuer,\\
Minder wäre dir verderblich\\
Jene Glut als dieses Feuer.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
34 Iru al la Franka grafo,\\
ke vin tiu kristanigu,\\
antaŭ l’ kruco vi vin klinu\\
kaj per akvo vin baptigu.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
34 Geh: du gehst zum schwarzen Grafen,\\
Geh: du gehst zum Sachsenhasser,\\
Beugst dem Kreuz den stolzen Nacken,\\
Beugst den Kopf dem Christenwasser.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
35 Ĉu ne opiniis digna\\
vi el virgulinoj niaj\\
iun zorgi pie por la\\
dom’ kaj stal’ kaj korto viaj?“
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
35 Hast du unsrer blonden Jungfraun\\
Keine wert genug gehalten,\\
Deines Hofes, deiner Halle,\\
Deines Herdes fromm zu walten?“
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
36 Diris li: „La dipatrino\\
pesas ĝojojn kaj dolorojn;\\
kiel vento akvo-ondojn\\
ŝi kondukas la hom-korojn.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
36 Er darauf: „Die Göttermutter\\
Wägt die Freuden und die Schmerzen;\\
Wie der Wind die Wasserwellen\\
Leitet sie die Menschenherzen.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
37 Ĉu memoras vi je l’ kant’ pri\\
Svanahildo, la aminda,\\
kiu ploris - ni ĝin ofte\\
kantis - pri junulo Vinda. \footnote{Vindoj aŭ Vendoj estas alia nomoj por la Slavoj. La Germanoj (kaj verŝajne ankaŭ iliaj antaŭuloj, la ĝermanaj triboj) nomis siajn orientajn najbarojn tiel, en la germana lingvo: Wenden.}
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
38 Denkst du nicht des alten Liedes,\\
das wir oft gesungen haben,\\
Wie einst Swanahild, die schöne,\\
Weint’ um einen Wendenknaben,
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
38 Dronis tiu Vinda knabo,\\
ŝi priploris sian amon;\\
amas mi nun ekstertribe,\\
ĉu ne faris ŝi la samon?“
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
39 Weint’ um einen Wendenknaben, \\
Der verging im Eis der Elbe?\\
Lieb’ ich außerhalb des Stammes,\\
Tat nicht Swanahild dasselbe?“
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
39 Ŝi mallevis sian kapon:\\
„Jarojn vidis mir fordrivi,\\
mi malhelon antaŭvidas;\\
triste estas longe vivi.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
39 Traurig sank das Haupt der Alten:\\
„Bitter ist es, lang zu leben;\\
Dunkle Jahre, Reih’ an Reihe\\
Les’ ich auf den Runenstäben;
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
40 Ol la altaj kverkoj tie\\
estas mi jam pli maljuna,\\
kiuj multajn jarojn kreskis\\
ĝis ilia alto nuna.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
40 Älter als der Wald, ich kannte\\
Schon als Eicheln jene Eichen,\\
Graue Hünen, deren Häupter\\
Jetzt bis in die Wolken reichen.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
41 Estas mi jam prae aĝa, \footnote{aŭ:\\Estas mi sagao-aĝa,}\\
fremda en la novaj aĵoj,\\
mi egalas al kaduka\\
trunko inter maj-verdaĵoj.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
41 Unverstanden wie die Sage,\\
Überalt und fremd im Neuen,\\
Gleich ich einem morschen Stumpfe\\
Zwischen frühlingsgrünen Maien.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
42 Laca estas mi jam ege;\\
baldaŭ mi pro mortmalsano\\
el Saksuj’ salutojn lastajn\\
portos al la di’ Votano.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
42 Schlummerschwer sind meine Augen,\\
Wandermüde meine Füße;\\
Aus den Sachsengauen bring’ ich\\
Wodan bald die letzten Grüße.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
43 Dia sorto, homa sorto\\
estas antaŭdecidita:\\
Unu restas, regas. - Via \\
vojo estas destinita.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
43 Götterschicksal, Menschenschicksal\\
Ist auf ew’gen Rat gegründet:\\
Einer bleibt und herrscht. - Dir aber\\
Hätt’ ich Beßres gern verkündet.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
44 Iru! Aŭdas en la arboj\\
mi jam mesaĝiston mian:\\
Sur arbaraj padoj sombraj\\
vi renkontos faton vian!“ -
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
44 Geh, ich höre meine Boten,\\
Die sich in den Wipfeln regen:\\
Auf des Waldes düstern Pfaden\\
Tritt das Schicksal dir entgegen!“ -
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
45 Iris nun Elmar’. - La luno\\
kaŝis sin post nub-kurteno;\\
pluvo-gutoj susuradis,\\
grize venis la mateno.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
45 Elmar ging. - In Wolkenschleiern\\
Hatte sich der Mond verborgen;\\
Tropfen rauschten auf die Blätter,\\
Grau und trübe kam der Morgen.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
46 Sen konsol’, melankolie\\
tra l’ arbar’ li iris tiam;\\
tiom fremda kaj soleca \footnote{aŭ:\\tiom sola, forgesita\\estis li ĝis nun neniam.}\\
li sin sentis ja neniam.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
46 Sonder Rat, mit schwerem Mute\\
Schritt der Jüngling durch die Loden,\\
Nie so einsam und vergessen,\\
Nie so fremd auf eignem Boden.
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
47 Kion diris la Valino, \footnote{Laŭ la ĝermana mitologio estics Wala, esperante: Valino, la nomo de iu profetino aŭ ĝenerale profetino.}\\
kiel li komprenu tion?\\
Ĉu ŝi celis malamikon? -\\
Ĉu koleran iun dion? -
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
47 Was die Wala sprach, das dunkle\\
Rätselwort, wie soll er’s fassen?\\
Meint sie Götter, die ihm zürnen? -\\
Meint sie Menschen, die ihn hassen? -
\end{my-verse}
\\[-2em]
\begin{my-verse}
48 Iru vi nur! Bonaj fortoj \footnote{aŭ:\\Iru vi, Elmaro! Bonaj\\fortoj gardos vin estonte:}\\
ankaŭ gardos vin estonte:\\
Sur arbaraj padoj iras \\
vi al via fat’ renkonte.
\end{my-verse}
&
\begin{my-verse}
48 Geh nur, Elmar; holde Mächte\\
Sind dir nah auf allen Wegen:\\
Auf des Waldes grünen Pfaden\\
Tritt das Schicksal dir entgegen.
\end{my-verse}
\\[0.4em]

{\itshape \small Traduko de la Germana
poemo ``Dreizehnlinden, Kapitel 8, Die
Drude'' de {\scshape Friedrich Wilhelm
Weber} (Frederiko Vilhelmo Vebero,
$\ast$1813-12-25~--~$\dagger$1894-04.05)
en Esperanton de {\scshape Manfred Retzlaff}
($\ast$1938-11-04).

\vspace{1em}
Arg-580-1171 (2012-04-26 09:51:11)
}
&
{\itshape \small Verkinto de tiu ĉi
Germana poemo estas {\scshape Friedrich
Wilhelm Weber} (Frederiko Vilhelmo Vebero,
$\ast$1813-12-25~--~$\dagger$1894-04.05).

\vspace{1em}
Arg-580-1170 (2012-04-22 15:33:44)
}
\\

\end{longtable}
\end{document}
